ދަރިވަރުންގެ ކާމިޔާބީގެ ހަތަރު ތަނބު ބިނާކުރުން

ޢަބްދުﷲ ނަޞީޙް

އިކާވީސް ވަނަ ޤަރުނުގެ ތަޢުލީމަކީ ހަމައެކަނި އިމްތިޙާނުތަކުން މަތީ މާކްސް ހޯދައިދިނުމެއް ނޫނެވެ. އެކަޑެމިކް ކާމިޔާބީއަކީ މުހިންމު ލަނޑުދަނޑިއަކަށް ވީނަމަވެސް، ޒަމާނީ ތަޢުލީމުގެ މަޤްޞަދަކީ ދަރިވަރުންނަކީ މުޅި އުމުރަށް އުނގެނުމަށް ލޯބިކުރާ، ޒިންމާދާރު، މުޢާމަލާތްކުރުމުގައި ކުޅަދާނަ، އައު އީޖާދުތައް ކުރާ އަދި އަޚްލާޤީ ގޮތުން ނަމޫނާ ލީޑަރުންނަށް ހެދުމެވެ. ޓެކްނޮލޮޖީއާއި، ދުނިޔެވީ ގުޅުންތަކާއި، އިޖުތިމާޢީ ގޮންޖެހުންތަކާއެކު ހަލުވިކަމާއެކު ބަދަލުވަމުންދާ ދުނިޔެއެއްގައި، ހަމައެކަނި މަޢުލޫމާތު ދަސްކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އެއަށްވުރެ ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި ދަރިވަރުން ބިނާކުރުމަކީ މަދަރުސާތަކުގެ މައްޗަށް އޮތް ވާޖިބެކެވެ.

ދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި އެންމެ ކާމިޔާބު ދަރިވަރުންނަކީ ހަމައެކަނި އެންމެ ތޫނުފިލި ނުވަތަ ހަނދާންގަދަ ކުދިންނެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، އެއީ އުނގެނުމަށް ތެދުވެރި ޝައުޤުވެރިކަމެއް ހުންނަ، އެހެން މީހުންނާ ބަދަހި ގުޅުމެއް ބާއްވާ، އަމިއްލަ ނަފްސަށް އިތުބާރުކުރާ އަދި ރަނގަޅު އަޚްލާޤެއްގެ ވެރި ދަރިވަރުންނެވެ. މިއީ ތަޢުލީމީ އަދި ޢަމަލީ ޙަޔާތުގައި ކާމިޔާބީ ހޯދުމަށް ބޭނުންވާ އަސާސީ ސިފަތަކެވެ.

މި ހަތަރު ސިފަ ކަމަށްވާ؛ އައު ކަންކަން އުނގެނުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަން (Curiosity)، ގުޅުން (Connection)، އަމިއްލަ ނަފްސަށް އޮންނަ އިތުބާރު (Confidence) އަދި ސުލޫކު (Character) އަކީ ދަރިވަރުންގެ ކާމިޔާބީގެ ހަތަރު ތަނބެވެ. މި ސިފަތައް ގުޅިލާމެހިގެން ދިއުމުން، ދަރިވަރުންގެ ތަޢުލީމީ ފެންވަރާއި އަމިއްލަ ޝަޚްޞިއްޔަތު ފުރިހަމަވެގެންދެއެވެ.

އައު ކަންކަން އުނގެނުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަން: މުޅި އުމުރަށް އުނގެނުމުގެ ބިންގާ

އައު ކަންކަން އުނގެނުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަމަކީ ކަންކަން ހޯދައި ބަލައި، ސުވާލުކޮށް، އައު ކަންކަން ދަސްކުރުމަށް ހިތުގައި އުފެދޭ ގުދުރަތީ އެދުމެވެ. މިއީ އީޖާދުތަކާއި، ސައިންޓިފިކް ހޯދުންތަކާއި، އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ އަސްލެވެ. ކޮންމެ ކުއްޖަކުވެސް ދުނިޔެއަށް އުފަންވަނީ މިފަދަ ޝައުޤުވެރިކަމަކާއެކުގައެވެ. ނަމަވެސް، ބައެއް ފަހަރު ބައެއް ތަޢުލީމީ ނިޒާމުތަކުގައި ހަމައެކަނި ފޮތުގައި ހުންނަ އެއްޗެއް ދަސްކުރުމަށާއި އިމްތިޙާނަށް ބާރުއެޅުމުގެ ސަބަބުން، ކުދިންގެ ކިބައިގައި ހުންނަ މި ފިޠުރީ ޝައުޤުވެރިކަން ފަނޑުވެގެންދެއެވެ.

ނަފްސާނީ އިލްމުވެރިން ބަޔާންކުރާ ގޮތުގައި، ދަރިވަރުންނަށް އެންމެ ފުރިހަމައަށް އުނގެނެވެނީ ހަމައެކަނި މުދައްރިސު ދޭ މަޢުލޫމާތު އަޑުއެހުމުގެ ބަދަލުގައި، އަމިއްލައަށް ކަންކަން ހޯދައި ބަލައިގެންނެވެ. ޝައުޤުވެރިކަމާއެކު އުނގެނޭ ކުދިން "މިއީ އިމްތިޙާނުގައި އަންނާނެ އެއްޗެއްތޯ؟" ސުވާލުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، "މިކަން މިހެންވަނީ ކީއްވެގެންތޯ؟" ނުވަތަ "މި މައްސަލަ ޙައްލުކުރާނީ ކިހިނެއްތޯ؟" ފަދަ ސުވާލުތައް ކުރާނެއެވެ.

މި ޝައުޤުވެރިކަން އާލާކުރުމަށްޓަކައި، މުދައްރިސުން އާދައިގެ ކިޔަވައިދިނުމުގެ ބަދަލުގައި، ދަރިވަރުން ލައްވައި މަސައްކަތްތައް ކުރުވައި، ސުވާލުކުރުމަށް ފުރުޞަތު ދޭންޖެހެއެވެ.

ގުޅުން: ގުޅުންތަކުގެ ތެރެއިން އުނގެނުމަށް މާނައެއް ލިބުން

އުނގެނުމަކީ އިޖުތިމާޢީ މަރުޙަލާއެކެވެ. ދަރިވަރުންނަށް އެންމެ ރަނގަޅަށް އުނގެނެވެނީ އެކުދިންގެ މުދައްރިސުންނާއި، ކްލާސް ކުދިންނާއި، ޢާއިލާއާއި، މުޖުތަމަޢާ ގުޅިފައިވާކަމުގެ އިޙްސާސް ކުރެވުމުންނެވެ.

ދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި މުދައްރިސުންނާއި ދަރިވަރުންގެ މެދުގައި އޮންނަ ބަދަހި ގުޅުމުގެ ސަބަބުން، ކުދިންގެ ނަތީޖާ ރަނގަޅުވެ، ކިޔަވާ ހިތްވުން އިތުރުވެއެވެ. އަދި ކްލާހުގައި އަމިއްލައަށް އިސްނަގައިގެން މަސައްކަތްކުރުމަށް ޖެހިލުމެއް ނުވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ކްލާހުގައި ކިޔަވައިދޭ އެއްޗަކާއި ދިރިއުޅުމުގެ ޢަމަލީ މައިދާނާ ގުޅުވައިދިނުމުން، އުނގެނުމަކީ ބޭނުންތެރި ކަމެއްކަން ދަރިވަރުންނަށް ވިސްނެއެވެ.

އަމިއްލަ ނަފްސަށް އޮންނަ އިތުބާރު: ފުރިހަމަ ޤާބިލުކަން ދެއްކުމުގެ ބާރު

އަމިއްލަ ނަފްސަށް އޮންނަ އިތުބާރަކީ ކާމިޔާބީގެ އެންމެ މުހިންމު އެއް އަސާސެވެ. އިތުބާރު ހުންނަ ދަރިވަރުން ކަންކަމުގައި އިސްނަގައި، ގޮންޖެހުންތަކާ ކުރިމަތިލައި، ނާކާމިޔާބީއެއް ކުރިމަތިވިޔަސް އަލުން ހިތްވަރާއެކު މަސައްކަތް ކުރެއެވެ. އެކުދިން ގަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކޮށްފިނަމަ ކުރިއެރުން ލިބޭނެއެވެ.

މަދަރުސާތަކަކީ ކުދިންނަށް ކުށް ކުރެވިދާނެކަމާއި، އެއީ އުނގެނުމުގެ ބައެއްކަން އަންގައިދޭ ތަނަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. މުދައްރިސުން ދަރިވަރުންގެ ހަމައެކަނި ތޫނުފިލިކަމަށް ތައުރީފުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، އެކުދިން ކުރާ މަސައްކަތަށާއި، ދައްކާ ހިތްވަރަށް ތައުރީފުކުރުމުން އިތުބާރު ބޮޑުވެއެވެ.

ސުލޫކު: ތަޢުލީމީ މޮޅުކަމުގެ އަޚްލާޤީ ބިންގާ

ޢިލްމާއި ހުނަރަކީ މުހިންމު އެއްޗަކަށް ވިޔަސް، އެ އެއްޗެއް ބޭނުންކުރާނެ ގޮތް ކަނޑައަޅަނީ އެމީހެއްގެ ސުލޫކެވެ. ތެދުވެރިކަން، އަމާނާތްތެރިކަން، ޒިންމާދާރުކަން، އަނެކުންނަށް އިޙްތިރާމްކުރުން އަދި ކެތްތެރިކަމަކީ ރަނގަޅު ސުލޫކެއްގެ ސިފަތަކެވެ.

އަޚްލާޤީ ތަރުބިއްޔަތަކީ ހަމައެކަނި ވަކި ގަޑިއެއްގައި ދޭ ފިލާވަޅަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ. އެއީ މަދަރުސާގެ ހުރިހާ ހަރަކާތެއްގައި ހިމެނެންޖެހޭ ކަމެކެވެ. ރަނގަޅު ސުލޫކެއް ހުންނަ ދަރިވަރުންނަކީ މުސްތަޤުބަލުގައި ވަޒީފާގެ މައިދާނުގައިވެސް އެންމެ ބޭނުންތެރި މީހުންނެވެ.

ހަތަރު ތަނބު ގުޅިފައިވާ ގޮތް

މި ހަތަރު ސިފައަކީ ވަކިވަކި ކަންތައްތަކެއްގެ ގޮތުގައި ފެނުނަސް، މިއީ އެއްޗެއް އަނެކައްޗާ ވަރަށް ބޮޑަށް ގުޅިފައިވާ ކަންކަމެވެ. ޝައުޤުވެރިކަމުން އައު ކަންކަން ހޯދުމަށް މަގުފަހިކޮށްދެއެވެ. ގުޅުންތަކުން ނަފްސާނީ ހަމަޖެހުން ލިބިދެއެވެ. އިތުބާރުގެ ސަބަބުން ގޮންޖެހުންތަކާ ކުރިމަތިލުމުގެ ހިތްވަރު ލިބެއެވެ. އަދި ސުލޫކުގެ ސަބަބުން އުނގެނޭ ޢިލްމު ހެޔޮގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބެއެވެ.

މަދަރުސާތަކަށް ބޭނުންތެރި ބައެއް އިރުޝާދުތައް

1. ސުވާލުކުރުމަށާއި ކަންކަން ހޯދައި ބެލުމަށް ފުރުޞަތުދޭ ކްލާސްރޫމްތަކެއް ބިނާކުރުން.
2. މުދައްރިސުންނާއި ދަރިވަރުންގެ މެދުގައި އިތުބާރުގެ ގުޅުމެއް އުފެއްދުން.
3. އުނގެނޭ އެއްޗަކީ ޢަމަލީ ދިރިއުޅުމާ ގުޅުންހުރި އެއްޗަކަށް ހެދުން.
4. މަސައްކަތާއި ހިތްވަރަށް ހިތްވަރުދީ، ކުދިންގެ އިތުބާރު ބިނާކުރުން.
5. އިސްނެގުމުގެ ފުރުޞަތުތަކާއި، އިޖުތިމާޢީ ޙަރަކާތްތަކުގައި ބައިވެރިވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދިނުން.
6. ބެލެނިވެރިންނަކީ ދަރިވަރުންގެ ތަޢުލީމީ ޙަޔާތުގެ ބައިވެރިންކަމުގައި ހެދުން.

ދަރިވަރަކަށް ލިބޭ ހަގީގީ ކާމިޔާބީއަކީ ހަމައެކަނި އިމްތިޙާނުގެ ނަތީޖާއެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެކުއްޖާގެ ކިބައިގައި ހުންނަ އުނގެނުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަމާއި، މީހުންނާ ބާއްވާ ގުޅުމާއި، އަމިއްލަ ނަފްސަށް އޮންނަ އިތުބާރާއި، ހަރުދަނާ އަޚްލާޤީ ސިފަތަކެވެ. އުނގެނުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަމަކީ އުނގެނުމުގެ ޖޯޝް އުފައްދައިދޭ ބާރެވެ. ގުޅުމުގެ ސަބަބުން މަޤްޞަދެއް އޮތްކަމުގެ އިޙްސާސާއި ލޯބި ލިބިދެއެވެ. އަމިއްލަ ނަފްސަށް އޮންނަ އިތުބާރުގެ ސަބަބުން ގޮންޖެހުންތަކުން އަރައިގަތުމުގެ ޤާބިލުކަން ދަރިވަރުންނަށް ލިބެއެވެ. އަދި ސުލޫކުގެ ސަބަބުން، ޢިލްމު ބޭނުންކުރުމުގައި ތެދުވެރިކަމާއި ހަމްދަރުދީ އިސްކުރަން ދަސްވެއެވެ.

ދަރިވަރުންގެ ކާމިޔާބީގެ މި ހަތަރު ތަނބަކީ ތަޢުލީމީ ނިޒާމަށް އިތުރުކޮށްލާފައިވާ އިޚްތިޔާރީ ކަންތައްތަކެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، މިއީ ތަޢުލީމުގެ އަސްލު ބިންގަލެވެ. ދަރިވަރުންގެ ކިބައިގައި މި ސިފަތައް އަށަގަންނުވަން ގަސްތުގައި މަސައްކަތްކުރާ މަދަރުސާތަކުން، ހަމައެކަނި ފޮތުގެ ޢިލްމަށްވުރެ ބޮޑަށް، މާނަހުރި ދިރިއުޅުމަކަށާއި، ޒިންމާދާރު ރައްޔިތަކަށް ވުމަށާއި، ކުޅަދާނަ ލީޑަރަކަށް ވުމަށް ކުދިން ތައްޔާރުކޮށްދެއެވެ. ދުވަހެއް ދުވަހަކަށް އޮޅުންބޮޅުން ބޮޑުވަމުންދާ މި ދުނިޔޭގައި، ތަޢުލީމީ ކާމިޔާބީ މިނެކިރޭ އެންމެ ބޮޑު މިންގަނޑަކީ ދަރިވަރުންނަށް އެނގެނީ ކޮން އެއްޗެއްތޯ ބެލުމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، އެއީ އެކުދިންނަކީ ކޮންފަދަ ސިފަތަކެއް ހުރި ބައެއްގެ ގޮތުގައި ބިނާވެގެންދާ ދިއުމެވެ.